Dấu ấn IOC Bình Phước và nghề đi tìm gốc rễ chuyển đổi số của anh Hoàng Văn Hậu ở Đồng Nai

Dù có làm gì thì cũng lấy tên ba mẹ đặt: Hoàng Văn Hậu. Đó là câu anh Hoàng Văn Hậu luôn giữ cho mình. Một câu rất ngắn, nhưng chứa cả một cách sống: làm gì cũng phải xứng với cái tên cha mẹ đã cho.

Cha mẹ anh đều từng là bộ đội. Quê nội ở Hải Hậu, quê ngoại ở Tiên Sơn, cả nhà vào định cư ở xã Lộc Hiệp, huyện Lộc Ninh, Bình Phước. Anh là con út. Người con út của hai người lính ấy về sau trở thành người mà đồng nghiệp gọi vui là "giám đốc IOC".

Người con út của vùng đất đỏ

Anh học hết phổ thông ở Lộc Hiệp, rồi học Đại học Giao thông Vận tải cơ sở II từ năm 2002 đến 2006, ra trường là kỹ sư kinh tế bưu chính viễn thông. Hai năm đầu, anh làm cho các công ty tư nhân ở TP.HCM như Bệnh viện máy tính Quốc tế Icare, FPT, Công ty vi tính Cô Việt.

Năm 2009, anh về quê làm ở Sở Thông tin và Truyền thông Bình Phước. Từ đó tới nay đã hơn mười sáu năm anh gắn với mảng công nghệ trong cơ quan nhà nước, giờ là chuyên viên Phòng Kế hoạch Tài chính, Sở Khoa học và Công nghệ Đồng Nai. Năm vừa rồi anh hoàn thành thêm tấm bằng thạc sĩ quản lý công nghệ thông tin. Đã thành nghề rồi vẫn tự học tiếp, đó là người không cho phép mình đứng yên.

Dựng IOC từ con số không

Bước ngoặt lớn nhất trong nghề của anh đến năm 2020, khi anh được điều về phụ trách IOC, trung tâm điều hành thông minh của tỉnh Bình Phước. Anh nhớ lại, việc ấy rất mới với tôi, và mới cả lãnh đạo tỉnh. Trung ương chưa có hướng dẫn rõ, Bình Phước đi tiên phong, nên cái gì cũng phải làm từ đầu: quy chế, quy định, cách tổ chức thực hiện, cách lấy dữ liệu từ các ngành, cách phối hợp với doanh nghiệp để đưa được dữ liệu lên hệ thống.

Khâu gian nan nhất là lấy dữ liệu. Các ngành ngại thêm việc, ngại va chạm vì chưa quen công nghệ thông tin. Anh tự đi kết nối với lãnh đạo, với các sở ngành, các xã phường, báo cáo lên cấp trên để có cơ chế và chỉ đạo.

Có một lần, cán bộ một sở phải cập nhật số liệu kinh tế xã hội lên IOC thường xuyên, rất vất vả, mà số liệu lại phải đúng để lãnh đạo dùng chỉ đạo điều hành. Anh không ngồi ở văn phòng gửi công văn. Anh trực tiếp xuống làm việc với cán bộ sở ấy, đưa cả doanh nghiệp làm phần mềm xuống cùng, để ba bên ngồi lại thống nhất cách cập nhật. Việc ấy cuối cùng thành công.

Theo cách anh nhìn, IOC Bình Phước thời đó rất thành công là điểm sáng cho cả nước. Cái giá anh trả cũng không nhỏ: sức khỏe, tinh thần, thời gian cho gia đình rất nhiều. Người dám nhận một việc mà chính lãnh đạo cũng thấy mới, rồi đổi cả sức khỏe để làm cho thành, là người đi mở đường cho người khác.

Người được gọi là "giám đốc IOC"

Vì gắn với IOC lâu năm, mọi người hay gọi anh là "giám đốc IOC" và khen anh có nhiều cống hiến cho lĩnh vực này. Một biệt danh do đồng nghiệp đặt cho là thứ không ai tự mua được. Nó là dấu ấn của những năm tháng anh bỏ vào một việc.

Sở trường của anh là chịu nhiệt, chịu áp lực. Anh quen cực rồi, nên nhiều việc với người khác thì khó, khổ, với tôi thì cũng bình thường. Câu ấy nghe giản dị, nhưng phải đi qua những ngày dựng IOC từ đầu mới nói được như vậy.

Đi tới tận gốc rễ của chuyển đổi số

Chuyên môn sâu nhất của anh bây giờ là chuyển đổi số. Ngoài nền tảng ở trường, anh chủ yếu tự học, nhất là từ khi có AI. Anh còn có nền hiểu biết về triết học duy vật biện chứng và duy vật lịch sử, nên phân tích vấn đề rất chắc.

Cách làm của anh bắt đầu từ bản chất. Anh nói: làm việc gì thì tôi cũng tìm hiểu đến gốc rễ, bản chất kể cả chuyển đổi số. Với anh, chuyển đổi số là chuyển cách làm việc lên môi trường số. Trong khi đó, ở nhiều nơi, người ta vẫn hiểu chuyển đổi số đơn thuần là mua máy tính, cài phần mềm, nên làm dự án không tính tới chuyện các hệ thống phải nói chuyện được với nhau. Anh chọn chỉ cho các đơn vị nắm bản chất trước, rồi mới cùng họ chọn việc nào nên chuyển đổi số cho hợp.

Hiểu tới gốc thì không bị cuốn theo bề nổi. Đó là cái khác của một người làm nghề có chiều sâu.

Một mình gánh một mảng lớn

Từ ngày 1/7/2025, đúng lúc sáp nhập tỉnh và vận hành chính quyền hai cấp, anh được giao phụ trách chính phần tổng hợp, tham mưu thực hiện Nghị quyết 57 về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của Sở. Phòng có 11 người, nhưng riêng mảng này chủ yếu một mình anh làm. Anh lập Google Sheet cho hơn 200 đơn vị cùng báo cáo, mỗi tuần nhận hơn 20 lượt hỏi từ cán bộ các xã, phường và các sở ngành. Với các đơn vị, anh nói: Tôi không tính toán gì khi làm việc với các đơn vị, tôi chỉ hỗ trợ hết mình.

Mỗi lần tổng hợp như thế mất khoảng 45 phút. Anh đang muốn giao cho trợ lý AI việc nhận các file báo cáo, văn bản chỉ đạo và mẫu biểu, rồi làm ra bản báo cáo đúng mẫu, danh sách đơn vị chậm hoặc cập nhật sai cần nhắc, bảng số liệu để trình lãnh đạo, sau đó là soạn văn bản tham mưu và tra cứu quy định cho mảng đấu thầu dự án công nghệ thông tin còn mới với anh. Người đã dựng IOC từ con số không nay lại tự đi trước một bước với AI, cho thấy anh Hậu vẫn giữ nguyên tinh thần người mở đường của mình.

Bình an từ bên trong

Ngoài giờ làm, anh nghiên cứu AI, học Phật pháp Nguyên thủy và tu tập thiền Tứ niệm xứ. Anh mong ai có cơ duyên cũng được tiếp cận Phật pháp, tinh tấn tu tập để sống cuộc sống hạnh phúc thật sự. Một người chịu nhiệt giỏi ngoài công việc, lại biết tìm sự tĩnh lặng bên trong, là người đi được đường dài.

Chúc mừng anh Hậu. Chúc mảng việc anh đang gánh sớm có trợ lý đỡ một nửa, chúc những đơn vị anh hỗ trợ hiểu đúng gốc rễ của chuyển đổi số như anh mong, và chúc cái tên Hoàng Văn Hậu ba mẹ đặt cho anh còn gắn với nhiều dấu ấn như IOC năm nào.