Mấy trăm sân khấu và đoàn diễu hành bảy mươi năm của chị Nguyễn Bích Ngọc ở Hà Nội

Hôm đại lễ kỷ niệm 70 năm thành lập một trường THPT lâu đời ở Hà Nội, có khoảng năm tới tám nghìn khách. Tiết mục mở màn có hai mươi nghệ sĩ trống trên nền LED nhiều lớp. Người đứng sau tất cả là tổng đạo diễn Nguyễn Bích Ngọc, bạn bè và đồng nghiệp quen gọi là Ngọc Saphia.
Nhưng chia sẻ với tôi về đêm ấy, chị không nhắc tới tiếng trống hay màn LED trước tiên. Chị nhớ một khoảnh khắc khác: "Khoảnh khắc nhớ nhất là lúc diễu hành qua các thời kỳ, khá xúc động vì có các bác từ thời kỳ đầu, rất già rồi."
Các bác học trò khóa đầu, tuổi đã rất cao, vẫn về trường và cùng đi trong đoàn diễu hành. Người đạo diễn nhớ nhất khoảnh khắc ấy là người hiểu sân khấu dựng lên để làm gì.
Đứng dậy sau một lần làm riêng
Bước ngoặt lớn nhất trong nghề của chị bắt đầu từ một lần không thành. Chị từng ra làm riêng, mở công ty về tổ chức sự kiện và tài chính. Chị kể gọn: "Có khởi nghiệp nhưng không thành công, sau đó lại đi làm thuê."
Người kéo chị vào nghề sự kiện là NSND Phạm Thị Thành. Từ chỗ là người làm kinh doanh, chị bước vào sân khấu, học nghề từ cô, rồi tự lăn vào làm và học dần qua từng chương trình. Sau đó chị học thêm khóa Đạo diễn Sự kiện Lễ hội ở Trường Đại học Sân khấu Điện ảnh. Bài học chị tự rút từ quãng đường ấy là phải chỉn chu hơn, cẩn thận hơn trong làm ăn.
Một lần không thành rồi đứng dậy, chuyển hẳn sang một nghề mới và làm tới mười hai năm, đó là sức bật của một người không để vấp ngã định nghĩa mình.
Hiểu vấn đề trước, sân khấu sau
Chuyên môn của chị gồm bốn việc: dàn dựng chương trình, viết kịch bản, chỉ đạo sân khấu và lập chiến lược truyền thông. Chị làm đạo diễn sự kiện khoảng mười hai năm, làm truyền thông marketing hơn năm năm, từng giữ vị trí trưởng phòng truyền thông ở một số công ty tư nhân.
Chị chỉ ra một sai lầm người trong nghề hay mắc: lao vào làm sân khấu thật hoành tráng mà không bắt đầu từ vấn đề thật của doanh nghiệp, nên sự kiện đẹp nhưng không giúp gì cho thương hiệu hay doanh số.
Chị làm ngược lại. Trước khi đưa ý tưởng, chị nói thẳng thực trạng và điểm yếu thật của doanh nghiệp, gọi tên một vấn đề cốt lõi cần giải, rồi mới chọn hướng đi. Kế hoạch nào cũng có KPI đo được, có ngân sách theo khoảng thấp nhất và cao nhất, chia rõ ba giai đoạn trước, trong và sau sự kiện. Sự kiện nào cũng có một khoảnh khắc chính để khán giả nhớ, kèm một chuỗi hoạt động bên lề trước ngày chính. Chị hay dựa vào các cột mốc kỷ niệm của doanh nghiệp, hai mươi bốn năm, năm mươi năm, bảy mươi năm, để khơi lại niềm tự hào của người trong nhà.
Một đạo diễn dám nói với khách điểm yếu của chính họ là đạo diễn đặt kết quả của khách lên trên cái đẹp của sân khấu mình.
Những dấu ấn trên sân khấu
Chị đã làm đạo diễn mấy trăm sự kiện lớn nhỏ: lễ hội đồ uống năm 2011, chương trình trình diễn trang phục truyền thống của cộng đồng các dân tộc Việt Nam tại Đồng Mô, các lễ ra mắt sản phẩm. Ở mảng truyền thông doanh nghiệp, chị làm chiến dịch "Tôi thay đổi" cho khoảng 2.700 cán bộ công nhân viên của một công ty sản xuất, một buổi ra mắt sản phẩm đạt 200% chỉ tiêu doanh số, và một chương trình truyền thông nội bộ có 98% nhân viên hưởng ứng.
Mỗi năm chị nhận khoảng hai mươi tới ba mươi chương trình. Khách mang tới những nỗi lo rất cụ thể: sợ buổi ra mắt vắng khách, sợ thương hiệu chưa ai biết, lo nhân viên không gắn bó. Việc của chị là biến nỗi lo ấy thành một chương trình người ta nhớ.

Bảy mươi năm một mái trường
Trước dịp 70 năm, chị đã làm lễ kỷ niệm 65 năm cho chính ngôi trường ấy. Làm tốt lần trước nên lần sau được mời làm tổng đạo diễn. Chị viết cả kịch bản văn học lẫn kịch bản kỹ thuật, nhà trường lo địa điểm và khách mời. Trước ngày chính có một chuỗi hoạt động bên lề kéo dài sáu tháng.
Sáu tháng chuẩn bị cho một đêm, và trong đêm ấy, chị chọn để mọi thứ dẫn về đoàn diễu hành qua các thời kỳ. Một sự kiện làm đúng chạm được vào tình cảm của nhiều thế hệ cùng một lúc: các bác khóa đầu đi phía trước, lớp trẻ hôm nay đi phía sau, và cả sân trường thấy mình chung một mạch.
Người mang năng lượng tới mọi sân khấu
Khách hàng và đồng nghiệp hay khen chị "năng động, nhiệt tình, luôn mang lại năng lượng tích cực cho mọi người". Sở trường của chị là xử lý tình huống ngay lập tức, việc người khác thấy khó thì chị thấy dễ. Trộm vía, tới giờ chị chưa gặp sự cố lớn nào trong chương trình.
Câu chị luôn giữ khi làm nghề và làm người là: "Tôi luôn mong mọi điều tốt đẹp nhất cho họ." Với chị, giúp được người khác là một niềm vui. Đó cũng là lý do chị thích làm từ thiện, dù không ai trả tiền.
Người luôn mong điều tốt đẹp cho người khác thì đứng sau sân khấu nào cũng vững tay.
Từ trang trắng tới bản kế hoạch có sẵn khung
Việc ngốn sức chị nhất mỗi tuần là soạn kế hoạch truyền thông và kịch bản: bản nào cũng viết từ trang trắng trên Word, PowerPoint, rồi sửa đi sửa lại theo ý khách. Chị đang giao cho trợ lý AI việc soạn nháp: chị đưa vào khách làm ngành gì, muốn đạt gì, thời gian bao lâu, ngân sách trong khoảng nào, trợ lý trả ra bản kế hoạch theo đúng khung chị vẫn làm, từ thực trạng, vấn đề cốt lõi, ý tưởng chính, KPI, ngân sách tới chia giai đoạn. Chị cũng muốn dựng fanpage thương hiệu cá nhân Ngọc Saphia và tự làm clip bằng AI, đặt mốc hai tuần để trang lên sóng vì "để đến 3 tháng thì quá lâu". Một đạo diễn đã làm mấy trăm chương trình vẫn tự gom lại kho nghề của mình cho gọn gàng, sẵn sàng, đó là sự chủ động đáng nể, và chị Ngọc đã tìm ra con đường để dành sức cho phần cần kinh nghiệm thật là hiểu khách và chọn ý tưởng.
Sân khấu nào cũng có một khoảnh khắc để nhớ
Mấy trăm sân khấu, chị Ngọc vẫn giữ cho mỗi sân khấu một khoảnh khắc chính để người ta mang về. Đời nghề của chị cũng vậy: một lần vấp ngã, một người thầy, rồi mười hai năm bền bỉ.
Chúc mừng chị Ngọc. Chúc fanpage Ngọc Saphia sớm lên sóng đúng hẹn hai tuần, và chúc chặng tới của chị có thật nhiều doanh nghiệp tìm tới, để chị dựng tiếp những đêm diễn khiến cả nghìn người cùng xúc động.