Mười sáu năm làm Phó hiệu trưởng và tấm hồ sơ chuẩn quốc gia của chị Phùng Thị Thanh Tâm ở Đồng Nai

Có những người có cơ hội lên cao hơn mà vẫn chọn ở lại chỗ của mình. Chị Phùng Thị Thanh Tâm ở Đồng Nai là một người như vậy. Hai mươi tám năm làm nghề giáo, mười sáu năm làm Phó hiệu trưởng, chị giữ một quan điểm mà chị biết có thể khác số đông: làm tốt nhất công việc của mình, biết đủ là đủ, và không muốn thăng chức dù có cơ hội.

Nghe thì nhẹ nhàng. Nhưng khi trò chuyện với chị, tôi hiểu chữ "biết đủ" của chị chưa bao giờ là làm cho vừa đủ. Câu chị luôn giữ trong nghề là "Luôn cố gắng làm tốt nhất có thể trong công việc."

Người lo mọi mảng của một ngôi trường

Ở Trường THPT Phước Thiền, chị phụ trách tất cả các mảng của nhà trường, trừ công tác chuyên môn. Trường có 36 lớp, hơn 1.600 học sinh và 81 cán bộ, giáo viên, nhân viên. Chị lo công tác chủ nhiệm của cả 36 lớp, lo công tác Đảng của nhà trường, làm việc với các ban ngành của Sở Giáo dục và Đào tạo Đồng Nai và với chính quyền địa phương. Và chị vẫn đứng lớp tiếng Anh cho học sinh cả ba khối 10, 11, 12.

Người chị phục vụ vì vậy rất đa dạng: học sinh mười lăm tới mười tám tuổi, giáo viên của 7 tổ chuyên môn và tổ văn phòng, cha mẹ học sinh của cả ba khối, rồi cấp trên. Giữ chừng ấy mối dây mà không buông bục giảng, đó là người coi nghề dạy học là gốc của mình.

Năm năm dựng một bộ hồ sơ chuẩn quốc gia

Việc khó nhất chị từng làm là dựng toàn bộ hồ sơ để Trường THPT Long Thành được đánh giá ngoài về kiểm định chất lượng và chuẩn quốc gia. Chị bắt đầu từ năm 2018. Tới năm 2023, trường được đánh giá ngoài, đạt kiểm định chất lượng mức độ 2 và chuẩn quốc gia mức 1.

Năm năm ấy có lúc chị thấy bế tắc vì hồ sơ còn thiếu quá nhiều. Chị vượt qua nhờ đội ngũ đồng hành, và nhờ cách chị động viên anh em: đây là công việc thường niên, năm nay chưa đủ thì sang năm làm kế hoạch cải tiến chất lượng, phát huy điểm mạnh, hạn chế điểm yếu. Người dẫn đội biết chia một việc nặng thành từng năm, từng bước thì cả đội không ai bỏ cuộc giữa đường. Chị đã đặt sẵn mốc tiếp theo: năm 2028 cùng Trường THPT Phước Thiền đăng ký đánh giá ngoài theo Thông tư 57.

Chịu khó đi tới tận gốc

Chị học thạc sĩ quản lý giáo dục, rồi rèn tiếp qua công việc thật, qua những lần tham gia đoàn đánh giá ngoài của các trường trong tỉnh, qua các thầy cô đi trước và các chuyên gia ở những lĩnh vực chị phụ trách. Chị nói về mình: "Tôi khác với người cùng nghề ở điểm: chịu khó tìm hiểu sâu, nghiên cứu kỹ càng các lĩnh vực được phân công."

Chị cũng tự nhận mình khá cầu toàn. Làm hồ sơ kiểm định hay giao việc cho giáo viên, chị đều đòi hỏi mọi người làm chỉnh chu để đạt kết quả cao nhất có thể. Nhờ nắm chắc ngành giáo dục, chị tham mưu tốt cho hiệu trưởng về các mặt công tác trong trường. Đó cũng là điều chị tự hào nhất: việc gì được giao cũng hoàn thành tốt. Một ngôi trường có người phó như thế thì người hiệu trưởng yên tâm mà lo việc lớn.

Người được tìm đến khi có chuyện

Trong công việc, chị thường tư vấn tâm lý cho học sinh, và có những em đã thay đổi theo chiều hướng tốt sau khi được chị trò chuyện. Giáo viên và nhân viên cũng hay tìm tới chị, phần nhiều vì việc trường, có lúc chỉ để chia sẻ niềm vui, nỗi buồn khi gặp trở ngại trong cuộc sống.

Lời chị muốn nhắn học trò và các con rất gần gũi: hãy dành thời gian tự học, học thêm kỹ năng mềm, siêng tập thể thao, để sau này khỏi phải nói câu "Biết vậy, giá mà...". Sau giờ làm, chị xem những phim ngắn, nội dung giáo dục và phát triển bản thân để chuyển cho con. Chị mong được nhắc tới là "Cô Tâm tốt tính, nhiệt tình, năng động và vui vẻ". Nhìn cách chị sống với học trò và đồng nghiệp, tôi tin nhiều người đã gọi chị như thế từ lâu.

Dám gọi tên chỗ mình cần học thêm

Ít người ở vị trí lãnh đạo nói ra chỗ mình chưa mạnh. Chị thì nói rõ ràng. Những năm gần đây, khi AI và dạy học trực tuyến phát triển, chị thấy mình còn khó khăn với phương pháp mới và với việc dạy kỹ năng nghe nói. Công tác chủ nhiệm và giáo dục đạo đức trong giờ chào cờ thì tuần nào cũng có, mà nội dung tuần nào cũng khác. Mỗi bản kế hoạch, báo cáo lấy của chị 2 tới 3 giờ. Trường lại có kế hoạch chuyển đổi số năm học 2026-2027 với 14 chỉ tiêu và 13 nhóm nhiệm vụ. Chị kể thật: "Tôi rất lúng túng khi phải giao việc cho cấp dưới nhưng không biết xây dựng KPI cụ thể cho từng công việc."

Chị đang muốn có một trợ lý AI cùng mình đi từ từ: hiểu dần công việc của chị, rồi lập kế hoạch, báo cáo, biểu mẫu, bộ KPI, cả nội dung giảng dạy và đề kiểm tra tiếng Anh. Một người đã làm nghề hai mươi tám năm vẫn sẵn lòng học cái mới từ đầu, cho thấy chị Tâm đã chọn đúng con đường để đưa ngôi trường của mình vào thời chuyển đổi số.

Biết đủ mà chưa bao giờ đứng yên

Chị không muốn lên cao hơn, nhưng chưa bao giờ chịu đứng yên. Biết đủ, với chị, là biết rõ chỗ của mình rồi làm chỗ ấy cho thật tốt.

Chúc mừng chị Tâm. Chúc Trường THPT Phước Thiền về đích kỳ đánh giá ngoài năm 2028 như chị đã đặt mốc, chúc những bộ KPI đầu tiên chị giao xuống giúp ai cũng rõ việc của mình, và chúc chị mãi là cô Tâm vui vẻ của học trò.