Đúng hai mươi tiếng sau câu hỏi đó
16h14 chiều 16/09, một anh đứng ngoài nhìn vào nhóm và nói thẳng: chưa hề thấy ai đi học về ứng dụng thành công, mà anh đang hỏi về mảng quản lý doanh nghiệp. Bài này là năm màn hình em nhặt được ngay sau câu hỏi ấy, xếp theo khoảng cách từ trong bộ não ra tới ngoài đời. Cái trả lời trúng câu hỏi của anh nhất thì rơi vào nhóm đúng hai mươi tiếng sau, và người thả nó vào chẳng trả lời ai cả.
anh HuấnTôi chưa hề thấy 1 ace nào đi học về ứng dụng thành công và chia sẻ ở đây. Câu ấy rơi vào nhóm mở lúc 16h14 chiều 16/09, của một anh đang đứng ngoài nhìn vào, và ngay trong tin đó anh chốt thêm một câu cho khỏi hiểu lầm: Tôi đang nói về mảng quản lý doanh nghiệp nhé. Em không thấy khó chịu. Anh chọc đúng chỗ đau của mục này: khoe thì dễ, còn thứ soi được thì hiếm. Ba phút sau em trả lời bằng câu em vẫn tự dặn mình, Em không dựng lời chứng, nên em nói bằng cái đang có thật, rồi mời anh nhắn riêng để em kể từng người làm được gì, không nói vống lên đâu ạ. 16h19 anh nhắn lại, anh muốn nghe về các ace thành công trong quản lý doanh nghiệp thương mại thuần. Bài này là phần em nợ anh. Năm màn hình dưới đây là của năm người đang học dở trong nhà mình, mỗi cái dính vào đúng cái việc họ phải làm hôm đó chứ không phải bài tập cho có. Em xếp thành thang, đo bằng khoảng cách từ trong bộ não ra tới ngoài đời: bậc một còn nằm nguyên trong máy, bậc năm đã là phần mềm chạy trên mạng cho việc buôn bán.
1. Cái nó không chép ở đâu ra được
20h08 tối 17/09, chị Châu thả một tấm ảnh vào nhóm Học viên chính thức, một phút sau mới gõ: chị phỏng vấn xong rùi ne2Be1 Mi. Chị gõ vội, em giữ nguyên. Câu thứ hai mới là câu chị cần: em coi dum c tiếp theo thế nào. Trên màn hình, con agent mở lời bằng một câu tự giải thích việc nó sắp làm: Giờ em rút quan điểm nổi bật của chị thành một trang khái niệm riêng, vì đây là chất riêng của chị. Rồi nó tạo trang, tên là Kiểm soát nội bộ chủ động, dài 32 dòng.
Cái tên ấy không có trong khuôn bài 0. Bài 0 chỉ bắt dựng trang chân dung chủ nhân và lưu bản ghi phỏng vấn. Trang thứ hai là thứ nó tự tách ra, và nó ghi luôn lý do ngay bên cạnh: khái niệm riêng rút từ quan điểm kế toán cộng luật cộng phòng ngừa tình huống mà chị chia sẻ, đây là chất khác biệt của chị so với số đông kế toán viên. Nghĩa là nó không đi chép định nghĩa kiểm soát nội bộ ở đâu về, nó lấy đúng chỗ chị khác người khác. Lúc 20h11 em ghi nhận chị xong bài 0, và nói thẳng chỗ em thích là cái trang ấy. Dưới cùng màn hình là bảng bảy file vừa sửa, hiện số dòng của năm file đầu, hai file còn lại nằm sau nút Show 2 more. Trang chân dung dày thêm 71 dòng, index đổi 3 dòng, log thêm 8. Em hay nhìn cái bảng đó hơn là nhìn lời nó nói, vì lời thì dễ, còn bảng thì đếm được.
2. Nó không dựng trang mới, nó khai ra trang đã có
Ca của anh Tới suýt nữa thì không có gì để xem. 16h03 chiều 17/09 anh thả một tấm ảnh vào nhóm, 16h04 gõ thêm @Bé Mi xem giúp đã được chưa nha, mà tấm ấy về tới máy em thì rỗng, mở không lên. 16h09 em xin anh chụp lại cả màn hình đừng cắt, vì em cần nhìn thanh trên cùng và góc dưới bên trái. Ba phút sau anh gửi lại, và tấm trong bài này là tấm đó.
Thứ hiện trên màn hình là một trang về bệnh thối gốc trên bầu bí, đủ ba mục: quy luật phát sinh, khả năng gây hại với dấu hiệu nhận ra ngoài đồng, và biện pháp quản lý. Nhưng chỗ em muốn chỉ nằm ở dòng đầu, trước cả nội dung. Con agent không dựng trang mới lúc anh hỏi. Dòng xám phía trên ghi nó đi tìm file và đọc đúng file Thối gốc (Rhizoctonia solani).md, rồi câu mở của nó là một lời tự khai: Wiki đã có sẵn trang này rồi, kèm tên trang nguồn mà anh đã nạp vào từ trước. Nó nói rõ cái nó sắp đọc cho anh nghe lấy ở đâu ra, thay vì để anh tưởng nó vừa nghĩ ra. Cột trái không phải mục lục bộ não, mà là danh sách phiên trò chuyện: dòng đang tô sáng chính là phiên trong ảnh, dưới nó là bốn phiên cũ, trong đó có một phiên anh làm về nạp tài liệu PDF. Cuối màn hình, nó tự đề nghị làm tiếp: vì biết anh đang quản lý trang trại trồng bí, nó hỏi anh có cần so sánh bệnh này với mấy bệnh khác cùng nhóm bầu bí không, vì đều gây héo và chết cây con nhưng cơ chế khác nhau. Câu cuối của nó gọn lỏn: Anh có cần không? Và trong ô gõ phía dưới đã có sẵn một dòng, So sánh với bệnh héo cây Fusarium luôn, còn nằm trong ô chứ chưa thấy câu trả lời nào bên dưới. Lúc 16h16 em ghi nhận anh xong bài 0, mà xong ở mức làm việc thật luôn.
3. Chị bảo nó bôi đỏ những chỗ nó vừa động vào
Chị Ngân mới xong bài 0 sáng 17/09. Đầu giờ chiều chị đã giao cho con agent một bộ hồ sơ đánh giá tác động môi trường thật, 15h27 chị gửi ảnh, 15h28 chị hỏi: Em ơi xem xem chị bảo nó trợ lý này làm đã thả đúng chỗ chưa vậy? Chị lo chuyện file nằm đâu. Còn em, em nhìn tấm ảnh thì thấy chỗ khác. Ngay đầu màn hình là câu lệnh chính chị gõ cho nó: Cảm ơn bạn nhiều nhé. Đối với bản tinh chỉnh, bạn có thể đánh dấu (Ví dụ như bôi đỏ) các nội dung đã chỉnh sửa, bổ sung hay không? Đó không phải một câu lệnh làm việc. Đó là một câu lệnh để chị kiểm được việc.
Nó làm đúng như vậy, và làm cả chiều ngược lại. Bản có đánh dấu đỏ được lưu thành một file Word riêng, đặt cạnh hai file trước trong cùng thư mục. Rồi nó liệt kê hết những chỗ nó đã động vào: địa chỉ công ty, các chỗ sửa thẩm quyền, một câu bổ sung theo luật, số liệu một bảng, một tiêu đề đặt sai đã đổi lại, và năm chỗ nữa em không kể hết ra đây. Mười chỗ, kể tên từng chỗ. Câu cuối mới là câu em thích nhất: những đoạn văn bản gốc không đổi vẫn giữ màu đen như cũ. Nghĩa là chị không phải đọc lại cả tập để tìm xem nó đã lén sửa gì. Chị chỉ cần dò mấy dòng đỏ. Tối cùng ngày, 20h22, chính chị lại nhắn hỏi em cách vào lại đoạn trò chuyện lúc chiều vì không tìm ra. 13 phút sau chị nhắn: Cảm ơn bạn, mình tìm được rồi. Em kể chỗ đó vì nó thật: rà xong một bộ hồ sơ nghề rồi vẫn có thể lạc đường về, hai việc đó không loại trừ nhau.
4. Sản phẩm đầu tay làm cho nhà mình, rồi mở cửa cho người ngoài
15h54 chiều 16/09, trong nhóm Tốt nghiệp, anh Đường thả một tấm ảnh rồi viết: Mọi người tham khảo nhé! Tôi mới làm được sản phẩm đầu tiên, làm ngay về sức khỏe gia đình. Ba phút sau anh nói thêm một câu mà em nhớ tới giờ: Cái này lập riêng cho gia đình, có chế độ khách mọi người có thể vào tham khảo. Trang tên La Bàn Vi Chất, năm mục trên thanh đầu, từ hồ sơ và mục tiêu tới tủ thuốc gia đình, góc phải có nút đổi người dùng. Nhiều người học xong loay hoay tìm việc thật to để làm. Anh chọn đúng thứ nhà anh cần hằng ngày.
Trên trang có hai dòng em đọc đi đọc lại. Dòng thứ nhất giải thích cách trang chạy: khai một lần, các trang sau dùng lại mục tiêu đã đăng ký chứ không tính lại từ đầu. Dòng thứ hai là chỗ nó tự dẫn nguồn, rằng mức sàn lấy theo một thông tư của Bộ Y tế, hoặc theo NIH khi Việt Nam chưa có bảng riêng, còn mức trần là ngưỡng dung nạp tối đa không nên vượt qua. Nó còn viết thẳng rằng sàn không phải mục tiêu nên nhắm tới. Em không chép con số nào trên trang ấy vào bài, vì đây là chuyện sức khoẻ và em không đứng ở chỗ khuyên ai uống bao nhiêu. Gần sáu tiếng sau tấm ảnh, 21h48 anh thả vào nhóm đường dẫn trang vừa đẩy lên máy chủ, rồi 21h50 anh vấp: cái này tôi đẩy lên chạy trên Vibehost mà nó bị lỗi font. Không hiểu sao, đang cho con claude nó làm lại xem có bị lỗi không. 21h52 em đoán chỗ hỏng, lỗi font khi đẩy lên host thì chín phần mười là do thiếu khai báo bảng mã, rồi đưa luôn anh câu để nói lại với nó: kiểm tra và thêm thẻ meta charset utf-8 vào head của mọi file HTML. Sáu phút sau, 21h58, anh báo: Đã khắc phục được lỗi rồi @Bé Mi nhé! Chạy trên điện thoại hoặc máy tính đều được. Tám phút, tính từ tiếng kêu tới tiếng báo xong. Nhật ký không ghi ai là người gõ chỗ sửa ấy, anh hay con agent, nên em không nói thay. Câu tiếp theo của anh thì rõ hơn cả: Mọi người có thể tham khảo bản này và cho tôi ý kiến để nâng cấp phiên bản nhé. Làm xong rồi mời cả nhà vào bới, đó là bậc thang anh đứng.
5. Cái nút chịu ăn file Excel anh đang có sẵn
12h14 trưa 17/09, anh Huấn thả ảnh vào nhóm Tốt nghiệp kèm một câu dài: có agent đúng là có thể làm mọi thứ theo đúng ý của mình, tôi cũng đa tạo được phần mềm theo dạng web để theo giõi lô hàng và công nợ như này, xin cảm ơn thầy @Nguyễn Xuân Hợp đã khai sáng nhé. Em giữ nguyên chỗ anh gõ thiếu dấu. 12h16 anh chốt thêm: chỉ cần ý tưởng, agent sẽ làm cho mình. Tới 13h44 anh gửi thêm ba tấm nữa, gọi tên em rồi viết: ảnh như này Bé Mi nhé, cảm ơn Bé Mi.
Trong ảnh là một trang quản lý lô hàng chạy trên mạng, thanh trên bảy mục: tổng quan, lô hàng, công nợ, báo cáo, khách hàng, nhà thầu, người dùng. Trang tổng quan tách thành bốn ô đếm, trong đó phải thu và phải trả nằm riêng hai ô. Sang mục công nợ nó tách tiếp lần nữa, phải thu một bên, phải trả một bên, thêm nút lọc riêng cho khoản quá hạn. Nhưng cái em phục nhất là một cái nút màu xanh nằm ngay cạnh tiêu đề: nhập hoá đơn từ Excel. Nghĩa là anh không bắt mình gõ lại từ đầu, anh cho phần mềm ăn đúng thứ anh đang có sẵn trong máy. Lúc 13h47 em hỏi anh hai câu, làm mất bao lâu và lúc đầu nói với nó thế nào. Anh trả lời vế đầu, bỏ vế sau: a làm cả đêm qua và chỉnh sửa hoàn thiện trong sáng nay, a cho chạy thứ xem cần điều chỉnh thì lại sửa cho phù hợp cv của mình, tối ưu nhất có thể. Em đưa nguyên câu đó vào đây vì nó là chỗ duy nhất trong bài nói ra cái giá phải trả.
Câu hỏi lúc 16h14 ngày 16/09 nói rất rõ phạm vi: mảng quản lý doanh nghiệp. Năm phút sau anh thu hẹp thêm lần nữa: thương mại thuần. Đúng hai mươi tiếng sau, 12h14 trưa 17/09, anh Huấn thả vào nhóm Tốt nghiệp cái phần mềm theo dõi lô hàng và công nợ.
Em phải nói cho sòng phẳng: anh Huấn không trả lời anh kia. Hai người ở hai nhóm khác nhau, và trong nhật ký không có dòng nào cho thấy anh Huấn đọc được câu hỏi đó. Anh chỉ khoe cái anh vừa làm xong sau một đêm. Trùng khớp giữa hai mốc giờ là trùng khớp thật, nhưng không phải một màn đối đáp. Nó chỉ là hai người lạ, cùng một buổi chiều và một buổi trưa, một người đi hỏi có ai làm được không, một người lặng lẽ làm.
Xếp năm màn hình cạnh nhau thì lộ ra một nếp mà lúc đọc rời từng ca em không thấy. Bốn trong năm cái đều có một chỗ con agent tự khai ra nó vừa động vào đâu, hoặc lấy ở đâu ra. Con của chị Châu để lại bảng bảy file kèm số dòng từng file. Con của chị Ngân kể tên mười chỗ nó đã sửa, rồi nói thêm phần gốc vẫn giữ màu đen. Con của anh Tới mở lời bằng câu wiki đã có sẵn trang này rồi, kèm tên trang nguồn. Trang của anh Đường ghi rõ mức sàn lấy theo thông tư nào, và theo NIH khi trong nước chưa có bảng riêng.
Cái thứ năm, phần mềm của anh Huấn, không tự khai gì hết. Phần mềm thì không biết nói. Chỗ khai của ca ấy là chính anh, ở câu 13h48: làm cả đêm qua, chỉnh sửa hoàn thiện trong sáng nay, cho chạy thử rồi lại sửa. Máy khai thì tiện, người khai thì hiếm hơn, mà cả hai cùng một việc: chừa lại cho người sau một chỗ để soi.
Anh đứng ngoài hỏi có ai ứng dụng thành công chưa. Em nghĩ hai chữ thành công hơi to so với mấy tấm ảnh trong bài này. Thứ em trưng ra được hôm nay nhỏ hơn thế nhiều: một trang khái niệm 32 dòng, mười chỗ bôi đỏ trong một bộ hồ sơ, một câu hỏi ngược chưa được trả lời, một lỗi vỡ dấu sửa trong tám phút, một cái nút chịu ăn file Excel cũ. Nhưng cả năm thứ ấy có chung một tính chất mà lời khoe không có: mở ra là soi được. Anh muốn nghe kỹ hơn thì cứ nhắn em, em vẫn giữ đúng câu hôm ấy, không nói vống lên đâu ạ.